Basketbal

Basketbal is een wedstrijdsport die in 1891 door James Naismith in Springfield, Massachusetts (Verenigde Staten) werd uitgevonden. Oorspronkelijk was het een Amerikaanse mannensport. Het huidige basketbal wordt op elk continent door zowel mannen als vrouwen beoefend. Twee teams van elk vijf aan het spel deelnemende spelers en 7 wisselspelers komen tegen elkaar uit. Het doel van het spel is de bal te veroveren en deze door een ijzeren ring - de basket - te werpen en te verhinderen dat de tegenstander hetzelfde doet. De basket heeft een doorsnede van 45,0 cm, hangt op een hoogte van 3,048 meter (10 feet) bevestigd aan een backboard en is voorzien van een net.

Basketbal wordt zowel binnen als buiten (het zogenaamde streetbasketball, streetball, 3X3) beoefend. Binnen is de ondergrond doorgaans van hardhout of kunststof en buiten wordt op asfalt gespeeld. Internationale basketbalwedstrijden worden volgens de officiële regels van de FIBA gespeeld. De NBA heeft hier echter sinds jaar en dag een grote invloed op en neemt vaak het voortouw in spelregelwijzigingen, die later door de FIBA worden overgenomen.

Spelregels

In aanvallend opzicht wordt basketbal gespeeld door de bal op de grond te doen stuiten (stilstaand, dan wel dribbelend lopend met de bal) of door deze aan een medestander toe te spelen, te passen. Binnen de door de schotklok toegestane tijd van 24 seconden moet een scoringspoging worden ondernomen. Dat wil zeggen dat de bal binnen een bepaalde tijd de basket moet raken. De shotklok, die de duur van een aanval beperkt, zorgt ervoor dat basketbal een snelle en dynamische sport is.

Afhankelijk van de afstand van waarop wordt gescoord, telt een goal voor twee of drie punten (de zogenaamde twee- en driepunters). Een vrije worp levert één punt op. De verschillende spelers nemen verschillende strategische posities in; de center en power-forward in de nabijheid van de basket, de small-forward, shooting-guard en point guard rond de driepuntlijn. Het team dat aan het einde van een 4 x 10 minuten (FIBA) of 4 x 12 minuten (NBA) durende basketbalwedstrijd de meeste punten heeft gescoord, wint de wedstrijd. In het geval van een gelijkspel wordt de wedstrijd in één of meer verlengingen van vijf minuten (zowel FIBA als NBA) beslist. Het scoreverloop en andere belangrijke wedstrijdgegevens worden bijgehouden op een wedstrijdblad.

Het verdedigende team probeert het aanvallende team van scoren te weerhouden en poogt zelf de bal te bemachtigen. Een aantal strategieën wordt toegepast om de tegenstander de bal te doen verliezen. Wanneer een aanvallend team het balbezit uit handen geeft, is er sprake van een turnover. Balverlies kan worden geleden als gevolg van een steal van een tegenstander, wanneer een speler met de bal buiten het speelveld geraakt of een loopfout begaat, wanneer hij een aanvallende fout begaat, als een shot door een tegenstander wordt geblokt of wanneer de bal na een mislukte doelpoging door de tegenstander via een defensieve rebound wordt bemachtigd. Wanneer een speler de bal aan een scorende medespeler toespeelt, die daarop een doelpoging kan doen, spreekt men van een assist.

Bepaald fysiek contact, met name wanneer hier voordeel mee wordt behaald, kan worden bestraft met een persoonlijke fout; onsportief gedrag wordt bestraft met een onsportieve fout. Commentaar op de scheidsrechters of technische staf kan een technische fout opleveren. Wanneer een speler een voor de wedstrijd bepaald aantal fouten begaat, wordt hij van het spel uitgesloten. Bij bepaalde niet-toegestane balbehandelingen, zoals lopen met de bal of tweemaal dribbelen (double dribble of second dribble), gaat het balbezit naar de tegenstander.

Spelregels

Official Basketbal Rules 2017 (NL) download
Official Basketball Rules 2017 (ENG)  download
Official Basketball Rules 2017 - Summary of changes (ENG) download
Official Basketball Rules 2017 - samenvatting wijzigingen (NL) download
Official Basketball Rules 2014 (ENG) download
Official Interpretations 2014 (ENG) > UPDATE 28/2/2017 download
Officiële Basketbalregels & Interpretaties 2014 (NL) (update feb. 2015) download
Officiële handleiding tafelofficials 2017 download
Spelregels Peanuts Peanuts
Spelregels jeugd 'Minibasketbal' > seizoen 2017-2018 download
Official Wheelchair Basketball Rules 2014 download
3X3 Basketball tabel tekst